Vài giới thiệu về Trống, Chuông, Mõ trong nhà Như Lai tiếp theo mười phần trước.

Theo sách Bách Trượng thanh quy quyển 9 trong chương những đồ pháp khí và hiệu lịnh có ghi : Mõ tròn bằng gỗ khắc hình con cá mở mắt dùng để tụng kinh, bởi vì loài cá ban đêm thường mở mắt được khắc sâu trên mõ để tụng kinh gõ lên cảnh thức người mê và dẫn chúng hòa âm theo đều. Mõ hình con cá dài treo ở trai đường để làm hiệu hai bửa ăn, cho thời kinh Tịnh Độ và cho nhà trù, mời chúng tập họp… Song việc xử dụng cũng còn tùy theo mỗi phái có khác, nên biết tùy nghi cho thích hợp….

 

Sách Bách Trượng thanh quy là sách sưu tập mang tên Tổ Bách Trượng - Hoài Hải (720 - 784). Ngài soạn ra giới luật và Thanh Quy để hướng dẫn mọi sinh hoạt trong đời sống cho Tăng, Ni, tại các thiền đường. Thanh Quy do Ngài Pháp Vân đời Lương (thế kỷ 5) ở chùa Quang Trạch, vâng theo sắc chỉ của nhà vua mà soạn ra Thanh Quy để ngăn trừ lỗi phạm của hàng tăng đương thời, rồi lưu lại tới đời Đường (618-907).

 

Sau đó sách bị thất lạc và được Vua Thuận Đế nhà Nguyên (1335), cho Thiền sư Đông Dương Đức Huy là cháu nối dòng pháp đời thứ 18 của tổ Bách tu chỉnh, và các huynh đệ đồng sư với Đức Huy, biên soạn lại, rồi đặt tên sách là Sắc tu Bách Trượng thanh quy. Bộ sách này là tài liệu rất hữu dụng bao gồm các thuật ngữ chuyên dụng trong thiền môn về mọi phương diện như chức vụ, danh xưng, cơ sở, lễ nghi, pháp khí, công cụ hành đạo v.v… Sau này, Đại chính tân tu Đại Tạng kinh đã thu nhập vào tập 48, ký hiệu 2025, từ trang 1109c - 1159b. Đại tạng kinh, thường được hiểu chung chung là kinh điển Phật giáo và không hình dung được số lượng của nó.

 

Loại mõ ngày nay được dùng trong các nghi lễ tại các chùa hay thiền viện được làm bằng cây hay khúc gỗ tròn, móc rỗng bên trong, tạc theo hình cá, với một khe đục nằm ngang để tạo âm thanh khi gõ vào sẽ phát ra tiếng. Mõ có hai hình thể : hình bầu dục(hình tròn) và hình điếu(hình chữ nhật). Mõ hình hình bầu dục để tụng kinh, điều khiển buổi lễ khi đông người tụng được nhịp nhàng. | Mõ hình điếu thì treo ở nhà trù dùng để báo hiệu khi thọ trai hay chấp tác. Mõ thường được đặt ở bên trái của bàn thờ, cùng với một bát chuông.

Những âm thanh ngân vang của mõ có thể khác nhau là do sự khác biệt về kích thước của nó, và tùy theo các loại gỗ của người ta dùng để làm nó.Tiếng mõ giữa cho buổi lễ được trang nghiêm lại và cũng giúp cho người ta không bị phân tâm trong lúc dự lễ. Do đó, thuật ngữ Duyệt chúng có nghĩa là người đánh mõ đúng điệu và đúng cú pháp, từ lúc bắt đầu cho đến kết thúc, hầu giúp cho mọi người dễ dàng theo đúng nhịp trong lúc tán tụng kinh sám hay trì chú.
Mõ cũng gọi là Mộc ngư 木魚có nghĩa Cá gỗ, theo từ điển Hán Việt và trong các từ điển quốc tế có các tên như sau : Wooden fish (tiếng anh), Poisson en bois (tiếng pháp), Mokugyo (tiếng Nhật),  Moktak, 목탁(tiếng triều tiên), Shingnya, ཤིང་ཉ (tiếng tây tạng), Mu Yu, 木魚(tiếng trung quốc).

Người đài loan gọi mõ là Bang tử (梆子), Xao tử (敲子) hay Xao tử bản (敲子板)  và họ phân ra thành 4 loại : Nam bang tử (南梆子), Hà Bắc bang tử (河北梆子), Trụy bang tử (墜梆子) Tần bang tử (秦梆子) để thích nghi cho các nhu cầu trong các nghi thức hành lễ khác nhau.
Từ hình dạng và đặc tính luôn luôn thức không ngủ của loài cá, đã làm nên ý nghĩa cho những âm thanh trong Phật pháp, để đánh thức mọi người tỉnh cơn mê muội… ngay trong đời sống. Mắt nhìn, mũi ngửi, tai nghe, thân xác cảm nhận và ý thức luôn chuyển động theo nhịp của cuộc sống.

Chính vì vậy mà mọi cái đều được phản hồi theo một cách tự nhiên. Nhưng nếu nhìn nhận một cách bình thường đối với những nghịch cảnh gập ghềnh, bùn lầy, mưa gió... trong cái vòng lẩn quẩn phiền nảo đau khổcủa cuộc sống, bằng cách biết nắm lấy những pháp âm nhà Phật làm dũng khí trợ giúp trong việc tự rèn luyện thân tâm.

Khi nội tâm được bình tỉnh an vui, thì ngoại cảnh sẽ thanh thoát hồn nhiên. Đây cũng chính đạo lý chân chính xử thế trong đời, nhưng nó vẫn là một cuộc đấu tranh trường kỳ không ngừng nghĩ hoặc buông lơi đốivới chính mình.HET=NAM MO A DI DA PHAT.( 3 LAN ).NIEM PHAT DUONG KIM LIEN.THICH NU GIAC TAM.AUSTRALIA,SYDNEY.29/9/2016.MHDT.